FUZHOU, 19 Eylül (Xinhua) -- Çin'in güneydoğusundaki Fujian eyaletine bağlı Ninghua ilçesini ziyaret eden birçok kişinin yolculuğu, tarihi bir borazan nota kitabıyla başlıyor.
Bir zamanlar Çin İşçi ve Köylü Kızıl Ordusu tarafından kullanılan nota kitabı, bugün Ninghua Devrim Anıt Müzesi'ndeki bir vitrinde sergileniyor. Sararmış sayfaları, 90 yılı aşkın süre önce savaş alanlarında yankılanan borazan seslerini hatırlatıyor.
Teknolojinin sınırlı olduğu dönemde borazanlar askeri iletişimde hayati bir rol oynuyordu. Askerler için bir tür 'kod kitabı' olarak nitelendirilen eserde, Kızıl Ordu'nun günlük faaliyetlerinden eğitim ve muharebe emirlerine kadar uzanan 340'tan fazla borazan melodisi bulunuyor.
Müze rehberi Yang Liting, eserin Kızıl Ordu'nun devrimci tarihine ilişkin araştırmalar açısından taşıdığı öneme dikkat çekerek, 'Bu, Çin'de resmi olarak yayımlanan Kızıl Ordu borazan nota kitapları arasında günümüze ulaşan en eksiksiz örnek' dedi.
Bu değerli eserin ardında, bir Kızıl Ordu askerinin devrim davasına bağlılığını anlatan bir hikaye yatıyor. 1930'ların başlarında Kızıl Ordu'ya katılan Luo, güçlü sesi nedeniyle borazancı olarak seçildi. Askeri okulda eğitim aldıktan sonra nota kitabının bir nüshasını alan Luo, onu canı pahasına koruyacağına söz verdi.
Luo, 1934'te bir çatışmada yaralandı ve ana birlikle bağlantısını kaybetti. Nota kitabının düşmanın eline geçmesinden endişe eden Luo, gizlice evine dönerek kitabı annesine emanet etti ve ardından düşmana yakalanmamak için bölgeden ayrıldı.
1949'da Çin Halk Cumhuriyeti'nin kurulmasının ardından nota kitabını geri almak isteyen Luo'nun yaşlanan annesi, kitabı nereye sakladığını artık hatırlayamıyordu. Nota kitabının akıbetini bilememek, Luo'nun uzun yıllar içini kemirdi. Bu belirsizlik 1974'e kadar sürdü. Luo, o yıl ailesinin tahıl ambarını sökerken bir paket buldu.
Müze rehberi Yang Liting, 'Kumaş ve yağlı kağıt katmanlarına sarılmış nota kitabını gördüğü anda Luo gözyaşlarına boğuldu' dedi.
Luo daha sonra nota kitabını müzeye bağışlayarak genç bir borazancı olarak verdiği sözü yerine getirdi ve Kızıl Ordu ile Uzun Yürüyüş'e katılan Ninghualı askerlerin hatırasının korunmasına katkıda bulundu.
Uzun Yürüyüş, Kızıl Ordu'nun Kuomintang (Milliyetçi Parti) güçlerinin kuşatmasını yararak gerçekleştirdiği 1934-1936 yılları arasındaki askeri yürüyüştür. Bu süreçte askerler coşkun nehirleri, dondurucu dağları ve kurak otlakları aşarken, bazıları 12.500 kilometreye varan mesafeler kat etti.
Yerel yetkililerin verilerine göre Ninghua'dan 6.000'den fazla kişi Uzun Yürüyüş'e katıldı. Birçoğu şiddetli çatışmalarda hayatını kaybederken, yalnızca 58 kişi Çin'in kuzeybatısındaki varış noktasına ulaşabildi.
Bu fedakarlıkların hatırası günümüzde de yaşatılıyor. Ninghua'nın Quanshang kasabasında yaşayan Xia Chufa, 1990'ların başından bu yana başta borazanlar olmak üzere devrim dönemine ait eserleri topluyor. 70 yaşındaki Xia, bugüne dek ülke genelinde 20'den fazla eyaleti gezerek 20.000'den fazla eseri inceleyip değerlendirdi.
Xia, 2018 yılında yerel yönetimin desteği ve kendi imkanlarıyla topladığı 10 milyon yuanı (yaklaşık 1,5 milyon ABD doları) aşkın finansmanla koleksiyonu için özel bir müze kurdu. Müzede bugün farklı türlerde 1.500'den fazla borazan bulunuyor.
Xia, 'Gerekirse aç susuz kalırım ama bunu yapmaktan vazgeçmem' dedi.
Borazan toplamayı neden sürdürdüğü sorulan Xia, 'Sadece bunları daha önce hiç görmemiş insanların gelip görebileceği bir yer olmasını istiyorum. Gelecek nesillerin zorlu geçmişimizi unutmasını istemiyorum' ifadelerini kullandı.
Borazancılık geleneğinin orduda bugün de devam etmesiyle gençler, devrimci ruhu yaşatmak ve morali yükseltmek için borazancılık görevini üstleniyor.
24 yaşındaki Zhang Jiahao, Çin Halk Silahlı Polis Gücü'nün Ninghua biriminde borazancı olarak görev yapıyor. Üç yıl önce güçlükle çıkarabildiği tiz notalarla mücadele eden Zhang, bugün becerilerini yeni başlayanlara aktarıyor.
Ninghua Devrim Anıt Müzesi'nde rehberlik de yapan Zhang, Uzun Yürüyüş zaferinin 90. yıldönümü olan bu yıl, bir zamanlar borazan sesleriyle ileri atılan Kızıl Ordu askerlerinin hikayelerini anlatma sorumluluğu hissettiğini söyledi.
Zhang, 'Bir borazancının canı pahasına korumaya yemin ettiği nota kitabının yanında dururken, biz bugün o borazanı nasıl çalmayız?' dedi.■
